„Tradycja to nić łącząca pokolenia”
Święta Wielkanocne w Polsce są pełne symboliki i regionalnych obrzędów. Na Opolszczyźnie tradycja często splata się z codziennym życiem mieszkańców.
– Tradycja to niezwykłe dziedzictwo, które otrzymujemy od naszych ojców i dziadków, a potem przekazujemy kolejnym pokoleniom. Jest jak nić łącząca ludzi w czasie i przestrzeni – mówi Krystian Cholewa ze Ścigowa.
Jak podkreśla, właśnie dzięki niej ludzie czują, że są częścią większej historii i wspólnoty.
Kroszonki – sztuka cierpliwości
Jednym z najważniejszych wielkanocnych zwyczajów na Opolszczyźnie jest tworzenie kroszonek – jajek zdobionych techniką rytowniczą.
To niezwykle wymagająca sztuka. Na wcześniej zabarwionej skorupce nożykiem wycina się misterny wzór. Jedna pomyłka może zniszczyć kilkugodzinną pracę.
– Widziałem wiele razy, jak artystka ludowa tuż przed końcem wzoru wzdychała ciężko, bo skorupka pękła. Wtedy trzeba było zaczynać od nowa – wspomina Cholewa.
W wielu rodzinach tradycja ta była przekazywana z pokolenia na pokolenie, najczęściej z matki na córkę.
Palmy, krzyżyki i ochrona pól
Wielką rolę odgrywała także Niedziela Palmowa. Palmy wykonywano z gałązek wierzby, bukszpanu i suszonych kwiatów.
Po poświęceniu w kościele przechowywano je w domach lub wbijano w pola i ogrody. Wierzono, że chronią plony przed burzami, gradobiciem czy suszą.
– To był wyraz głębokiej wiary i silnego związku ludzi z ziemią – podkreśla rozmówca.
Środa Żurowa i ogniska za wsią
W wielu miejscowościach regionu szczególny charakter miała także Środa Żurowa, znana również jako „Palenie Judasza”.
Wieczorem mieszkańcy zbierali się za wsią przy wielkim ognisku.
– Gałęzie wrzucane do ognia symbolizowały pożegnanie zimy i duchowe oczyszczenie przed świętami – opowiada Cholewa.
Dla dzieci i młodzieży był to jeden z najbardziej magicznych momentów Wielkiego Tygodnia.
Klekotki zamiast dzwonów
W Wielki Czwartek w kościołach milkły dzwony – jak mówi tradycja, „leciały do Rzymu”. Ich rolę przejmowali chłopcy chodzący po wsi z drewnianymi klekotkami.
Obchodzili wieś trzy razy dziennie: rano, w południe i wieczorem.
– Dla mnie była to ogromna przygoda i zaszczyt, mimo że wymagało to dużego wysiłku – wspomina rozmówca.
Lany poniedziałek – radość i wspólnota
Jednym z najradośniejszych wspomnień z dzieciństwa Krystiana Cholewy jest śmigus-dyngus.
– Oblewałem koleżanki najpierw z tatą, potem z kolegami, a w końcu sam. Czasem miałem tylko pistolet na wodę, czasem wiaderko – opowiada z uśmiechem.
W zamian za wodne psikusy dostawał słodycze, jajka i kroszonki.
– Nigdy nie chciałem być gorszy od zdrowych rówieśników. Oblewanie było dla mnie nie tylko zabawą, ale też formą rehabilitacji i przełamywania własnych ograniczeń.
👉 Kup świąteczne poszerzone wydanie papierowe z 31 marca lub online.
Napisz komentarz
Komentarze